Quyền tác giả

Trong bài viết này tôi sẽ cung cấp cho các bạn hai công cụ để những bài viết do chính bạn viết ra được công nhận quyền sở hữu và cách để bảo vệ chúng khỏi việc xâm phạm.

1. Creative Commons

Một người lập một Website hay một blog miễn phí với nhiều mục đích khác nhau, như để kiếm tiền, lưu giữ những kỉ niệm cho bản thân và chia sẻ cho cộng đồng… Sẽ thật đặc biệt khi những bài viết đó được tạo nên bởi chính công sức của bạn, vì vậy bạn sẽ rất trân trọng nó, bạn thường có mong muốn chia sẻ nó cho mọi người, một số người chia sẻ miễn phí mà không cần nhận về mình một đồng nào nhưng hầu hết chúng ta đều muốn nhận được một thứ từ phía cộng đồng, đó chính là sự tôn trọng quyền tác giả. Khi một ai đó chia sẻ bài viết của bạn thì họ có thể sử dụng nhiều cách khác nhau, một trong số đó là Copy bài viết của bạn. Một câu hỏi đặt ra là copy một bài viết có tác quyền có phải là vi phạm pháp luật? Câu trả lời là tùy trường hợp, tùy vào mức độ trao quyền của tác giả của tác phẩm đó cho cộng đồng. Ví dụ như một số người có ghi trong Wp của bản thân là bất cứ ai cũng có quyền sao chép bài viết đi nơi khác nhưng hãy dẫn nguồn hoặc ghi tên tác giả, một số người trao quyền sửa đổi nội dung tác phẩm của họ, trong khi một số khác không muốn bất cứ ai sao chép tác phẩm của họ ở bất cứ một nơi công cộng nào.

Để hỗ trợ cho những tác giả bảo vệ và chia sẻ tác phẩm của họ đến với cộng đồng thì một tổ chức phi lợi nhuận được ra đời có tên là Creative Commons (viết tắt CC) (Tài sản sáng tạo công cộng). Tổ chức này cung cấp các giấy phép cho người sở hữu tác phẩm dựa trên các điều kiện định sẵn sau:

CClicences

  1. Ghi nhận đóng góp – by: Bạn cho phép người khác sao chép, phân phối, truyền đạt, và trình diễn các tác phẩm thuộc quyền tác giả của bạn và các tác phẩm phái sinh từ tác phẩm này và thậm chí là sử dụng với mục đích thương mại theo cách thức được quy định bởi tác giả hoặc người cấp phép.
  2. Chia sẻ với Điều kiện Như nhau -sa: Khi bạn sửa đổi, thay đổi hoặc xây dựng dựa trên tác phẩm theo điều kiện này, bạn có thể phân phối tác phẩm là kết quả của việc sử dụng tác phẩm gốc theo giấy phép giống hoặc tương tự giấy phép mà bạn được cấp từ tác phẩm gốc.
  3. Phi Thương mại – nc: Bạn cho phép người khác sử dụng tác phẩm của bạn chỉ với mục đích phi thương mại.
  4. Không Phái sinh – nd: Người được bạn cho phép sử dụng tác phẩm của mình theo điều kiện này không được phép làm biến đổi tác phẩm của bạn cũng như không được tạo ra tác phẩm phái sinh từ việc sử dụng này.
Dựa trên 4 loại điều kiện này thì CC đưa ra 6 loại giấy phép chính sau: (liệt kê mức độ hạn chế từ cao tới thấp)
  1. Attribution Non-commercial NoDerivatives (by-nc-nd) – Ghi tên tác giả, không kinh doanh, không dẫn xuất :

012 là biểu tượng của loại giấy phép này. Đây là loại hạn chế nhất trong sáu loại giấy phép CC, chỉ cho phép tái phân phối. Giấy phép này thường được gọi là giấy phép “quảng cáo miễn phí” vì nó cho người khác quyền tải xuống các tác phẩm của bạn và chia sẻ chúng với người khác miễn là họ đề cập tên của bạn, nhưng không được thay đổi chúng dưới bất cứ hình thức nào hoặc sử dụng chúng vào mục đích kinh doanh.

  1. Attribution Non-commercial Share Alike (by-nc-sa) – Ghi tên tác giả, không kinh doanh, chia sẻ tương tự :

013 là biểu tượng của loại giấy phép này. Nó cho phép người khác pha trộn lại, thay đổi và sử dụng tác phẩm của bạn để tạo ra tác phẩm mới không vì mục đích thương mại miễn là họ quy tác phẩm cho bạn và cấp phép các tác phẩm của họ theo những điều khoản tương tự.

  1. Attribution Non-commercial (by-nc) – Ghi tên tác giả, không kinh doanh :

01 là biểu tượng của loại giấy phép này. Nó cho phép người khác pha trộn lại, thay đổi và sử dụng tác phẩm của bạn để tạo ra tác phẩm mới không vì mục đích thương mại. Mặc dù tác phẩm mới của họ cũng phải thừa nhận bạn và không dùng cho mục đích thương mại nhưng họ không phải cấp phép tác phẩm dẫn xuất của họ theo những điều khoản tương tự.

  1. Attribution No Derivatives (by-nd)Ghi tên tác giả, không dẫn xuất :

02 là biểu tượng của loại giấy phép này. Giấy phép này cho phép tái phân phối vì mục đích thương mại và phi thương mại miễn là tác phẩm không thay đổi khi được truyền từ người này sang người khác và tên của bạn phải được nhắc đến.

  1. Attribution Share Alike (by-sa) – Ghi tên tác giả, chia sẻ tương tự :

03 là biểu tượng của loại giấy phép này. Giấy phép này cho phép người khác pha trộn lại, thay đổi và sử dụng tác phẩm của bạn để tạo ra tác phẩm mới thậm chí cho mục đích thương mại chỉ cần họ ghi tên của bạn và cấp phép tác phẩm mới của họ theo những điều khoản tương tự.

  1. Attribution (by) – Ghi tên tác giả

0 là biểu tượng của loại giấy phép này. Giấy phép này cho phép người khác phân phát, pha trộn lại, thay đổi, và sử dụng tác phẩm của bạn để tạo ra tác phẩm mới thậm chí cho mục đích thương mại miễn là họ ghi tên của bạn. Đây là loại giấy phép thoáng nhất.

*** Lưu ý: việc sửa đổi, thêm hoặc loại bỏ các loại giấy phép này có thể được thực hiện về sau này.

Theo như điều kiện trọng 6 loại giấy phép trên thì khi chủ nhân của một Website, blog có dãn nhãn CC thì điều kiện tối thiểu mà một ai đó trích dẫn lại tác phẩm phải thực hiện là ghi tên của tác giả. Tiếp tục đọc

Advertisements